Wielkanocny miszmasz

Modernizujemy wielkanocne talerze. Nadamy im trochę europejskiej atmosfery. Spróbujmy w tym roku do naszego tradycyjnego menu dodać trochę innowacji. Z europejskich świątecznych stołów wybraliśmy kilka propozycji. Będzie i wytwornie, i prosto. Słodko i wytrwanie. Na pewno smacznie.
W krajach anglosaskich w Wielki Piątek tradycyjnie przygotowuje się małe drożdżówki hot cross buns z charakterystycznym znakiem krzyża. Choć teraz kojarzone są przede wszystkim z Wilkanocą, nie zawsze tak było. Wypiekane były już w czasach pogańskich, a krzyż symbolizował cztery fazy księżyca.

Hot cross buns wykonuje się z ciasta drożdżowego, w którym zatopione są rodzynki. Krzyżyk na słodkich bułeczkach natomiast otrzymuje się poprzez nałożenie kawałków ciasta, mieszanki wody i mąki, papieru ryżowego, lukru lub po prostu nacinając jej wierzch. Bułeczki najlepiej jeść na ciepło, z odrobiną masła i z filiżanką dobrej kawy lub herbaty.

Ciasto:

15 g suchych drożdży

pół szklanki wody

1 szklanka ciepłego mleka

pół szklanki cukru

1/4 szklanki masła (lekko stopionego)

1 łyżeczka ekstraktu z wanilii

1 łyżeczka soli

pół łyżeczki gałki muszkatołowej

7 szklanek mąki

4 jajka

1 szklanka rodzynek

Glazura:

2 łyżki wody

1 żółtko

1 szklanka cukru pudru

4 łyżeczki mleka

1/4 łyżeczki ekstraktu z wanilii

1. Rozpuść drożdże w wodzie

2. Dodaj mleko, cukier, masło, ekstrakt z wanilii, sól, gałkę i 3 szklanki mąki i rozprowadź na gładką masę.

3. Następnie dodaj jajka, stopniowo, po jednym dobrze je ubijając.

4. Wmieszaj rodzynki oraz resztę mąki (tak, by ciasto było miękkie)

5. Ciasto przełóż na oprószoną mąką stolnicę, urabiaj przez około 8 minut, aż stanie się miękkie i elastyczne.

6. Całość umieść w wysmarowanej tłuszczem misce. Przykryj ściereczką, przełóż w ciepłe miejsce i poczekaj aż ciasto urośnie (w ciągu godziny powinno podwoić swoją objętość)

7. Gdy ciasto wyrośnie przełóż je na stolnicę i uformuj 30 porcji.

8. Uformowane bułeczki przełóż na blachę wyłożoną papierem do pieczenia.

9. Na wierzchu każdej z bułeczek natnij kształt krzyża.

10. Przykryj bułeczki ściereczką na 30 minut i poczekaj aż wyrosną.

11. Ubij jajko z wodą i posmaruj mieszanką wierzch bułek.

12. Zapiekaj przez 15 minut w temperaturze 240 st. C. Po wyciągnięciu z pieca i ostudzeniu bułeczek wierzch skrop mieszanką cukru, mleka oraz ekstraktu z wanilii.

Mämmi to tradycyjny wielkanocny fiński deser. Żeby go przygotować trzeba wiele cierpliwości, bowiem połączenie składników w odpowiednią masę zajmuje kilka dni.

Mämmi przygotowuje się z wody, mąki żytniej oraz słodu żytniego, charakterystyczny smak natomiast nadaje potrawie melasa oraz suszona skórka pomarańczy. Składniki połączone w jedną mieszankę zanim trafią do piekarnika przechodzą długi proces przenikania się smaków. Składniki łączą się kilka godzin, natomiast po upieczeniu mämmi przechowuje się od 3 do 4 dni w chłodnym miejscu, zanim trafi na świąteczny stół. Dawniej deser przechowywany był w specjalnych pojemnikach wykonanych z kory brzozowej. Kupując dziś gotowy deser możemy więc zauważyć nadrukowaną teksturę kory na opakowaniu.

Mämmi jemy na zimno, ze śmietaną i cukrem lub lodami waniliowymi. W konsystencji i z wyglądu przypomina powidła śliwkowe, dlatego można również rozsmarować go na kawałku chleba. Dziś większość Finów nie ma czasu na pracochłonne przygotowanie deseru, dlatego decyduje się na gotowy produkt.

5,5 l wody

45 dag słodu żytniego

1, 5 kg mąki żytniej

melasa do smaku

1.5 łyżeczki soli do smaku

4 łyżki startej skórki z pomarańczy

Zmieszaj mąkę i słód. W dużym garnku o grubym dnie podgrzej 2 litry wody i dodaj tyle mąki zmieszanej ze słodem, by powstała masa o gęstej konsystencji.

Posyp całość mąką i słodem. Przykryj garnek pokrywką i przełóż w ciepłe miejsce, by składniki nabrały słodkiego smaku. Następnie wmieszaj warstwę mąki i słodu i ponownie odstaw. Czynność powtarzaj do czasu, aż wykorzystasz całą wodę oraz mieszankę słodu i mąki. W ostatniej turze posyp deser melasą i skórką pomarańczy. Następnie gotuj mieszankę przez 10 minut, cały czas mieszając. Gdy będzie gotowa ubijaj, aż stanie się chłodna. Przełóż do niskich kokilek. Pamiętaj, by nie wypełniać ich po brzegi, gdyż mämmi wyrośnie podczas pieczenia. Piecz w średniej temperaturze przez 1.5 h. Gotowy deser należy szybko schłodzić i podawać ze słodką śmietanką lub lodami.

Niemiecka tradycja nakazuje, by w Wielki Czwartek spróbować jakiejś zielonej potrawy, np. zupy z siedmiu ziół. Potrawa przygotowywana zazwyczaj ze szpinaku, porów, szczypiorku, pietruszki, mniszka i szczawiu, to prawdziwie wiosenna propozycja. Soczyście zielona i pełna świeżości. Dlaczego podaje się ją akurat tego dnia? Choć Wielki Czwartek po niemiecku to Gründonnerstag, co dosłownie oznacza "zielony czwartek", nazwa tego dnia pochodzi od słowa "greinen" - zielenić się. Stąd też wziął się zwyczaj zielonych potraw tego dnia.

1.5 łyżki oliwy z oliwek

3/4 szklanki posiekanej cebuli

2 przeciśnięte przez praskę ząbki czosnku

5 szklanek bulionu drobiowego

0.25 dkg posiekanego szpinaku

po 1/4 szklanki: posiekanej świeżej natki pietruszki, estragonu, szczawiu, lubczyku, tymianku i porów

2/3 szklanki kwaśnej śmietany

świeżo zmielony pieprz

sól

Podgrzej oliwę na średnim ogniu w dużym garnku. Wrzuć cytrynę i smaż przez 2-3 minuty, aż zrobi się miękka i zbrązowieje. Dodaj czosnek i smaż jeszcze przez 5 minut. Następnie wlej bulion - po zagotowaniu zmniejsz gaz i gotuj na wolnym ogniu. Następnie dodaj szpinak i gotuj na wolnym ogniu przez kolejne 5 minut, po czym dodaj pietruszkę, estragon, szczaw, lubczyk, tymianek i pora. Po 3 minutach zestaw z ognia. Całość ostudź nieco i zmiksuj blenderem na jednolitą masę. Dodaj śmietanę, sól i pieprz. Zupę podawaj schłodzoną lub na ciepło.

Francuzi, tak jak i podczas świąt Bożego Narodzenia, w Wielkanoc również delektują się wspaniałymi potrawami mięsnymi. Tradycją jest, iż w Wielką Niedzielę przyrządza się jagnięcinę, a bardzo często jagnięce żeberka. Bardzo popularne jest doprawianie potrawy ziołami prowansalskimi, lawendowym miodem i podawanie żeberek ze świeżymi grzankami.

Żeberka jagnięce z grilla

W Hiszpanii jednym z synonimów Wielkanocy są torrijas - grzanki przypominające francuskie tosty. Hiszpania tak jak przez cały rok, tak i podczas świąt wielkanocnych jest bardzo zróżnicowana kulinarnie, jednak torijjas popularne są w całym kraju. Potrawę podaje się na ciepło. Kawałki chleba macza się w mleku, cukrze i jajku, a następnie smaży na oliwie z oliwek. Po usmażeniu ciepłe grzanki mogą być na maczane w winie, słodkim syropie, miodzie, posypane cukrem lub cynamonem, by wzbogacić smak potrawy. To proste danie jest o wiele smaczniejsze niż wskazuje na to opis, a dowodem to, iż udało mu się pogodzić wszystkie regiony Hiszpanii.

12 kawałków chleba

1 l mleka

2 jajka

cynamon

cukier

oliwa

Roztrzep jajka na talerzu, do drugiego talerza wlej mleko. Rozgrzej oliwę na ogniu. Zanurz chleb najpierw w mleku, a następnie w jajku. Tak namoczone kromki smaż na oliwie. Po usmażeniu kromki odsącz papierem kuchennym i posyp cukrem pudrem lub cynamonem albo polej miodem.