Strogonow czy stroganoff? Wszystko jedno, ważne, żeby smakowało!

Strogonow to danie kuchni rosyjskiej, które rozprzestrzeniło się po całym świecie. Znany również w Polsce, strogonow święci tryumfy jako danie smaczne i pożywne. Poznaj przepis na strogonowa i jego nadzwyczaj barwną historię.

Strogonow - to warto wiedzieć

  1. Na świecie nazwa dania to boeuf Stroganow, w Polsce jednak przyjęło się nazywać je strogonowem. Obie nazwy są poprawne.
  2. Strogonow to rodzaj gulaszu wołowego z dodatkiem kiszonych ogórków, papryki i pieczarek.
  3. Danie doczekało się wielu modyfikacji, np. zamiast mięsa wołowego, przyrządzane jest z wieprzowym, drobiowym, a nawet z kiełbasą. 

Strogonow: historia

Historia strogonowa owiana jest tajemnicą. Na temat tego sławnego jednogarnkowego dania powstało wiele barwnych legend - każda z nich rzuca nieco inne światło na znanego nam wszystkim strogonowa.

Używana na świecie nazwa dania to boeuf Stroganow, a nie - Strogonow; po rosyjsku brzmi ona befstróganov. Swoje imię zawdzięcza rosyjskiej rodzinie Stroganowów. Najbardziej popularna teoria głosi, że za potrawę odpowiedzialny jest Aleksander Grigorjewicz Stroganow (1795-1891), wojskowy i polityk rosyjski wysokiego szczebla. Niektórzy twierdzą, iż powstanie dania należy przypisywać hrabiemu Pawłowi Aleksandrowiczowi Stroganowowi (1772-1817), wojskowemu i politykowi. Jak by nie było, w potrawie na pewno maczali palce Stroganowowie.

Strogonow: owoc narzeczeńskiej zdrady

Jedna z najbarwniejszych legend o powstaniu strogonowa dotyczy niewiernej narzeczonej Pawła Stroganowa. Hrabia, dowiedziawszy się o zdradzie, wpadł w furię, ale jako że był rozsądnym i spokojnym człowiekiem, nie wyzwał kochanka dziewczyny na pojedynek. Zamiast tego wpadł do kuchni i szablą pociął polędwicę na małe paseczki. Chwilę później ochłonął i zlecił kucharzowi zrobienie obiadu z tego, co ocalało z ataku gniewu. Kucharz przyrządził więc popularne dziś danie.

Strogonow: posiłek dla biednych

Inna iście biblijna historia mówi o tym, że Aleksander Stroganow urządzał obiady, w których mógł wziąć udział każdy, jeśli tylko był czysty i schludnie odziany. Otwarte obiady przyciągały rzesze tych, którzy zwykle nie mogli sobie pozwolić na porządny posiłek. Podczas obiadów podawano, rzecz jasna, strogonowa.

Strogonow: rata kredytu

Według jeszcze innej historii strogonow został wymyślony specjalnie dla rodziny Strogonowów na życzenie cara Aleksandra I. Car zdecydował się na ten desperacki krok podobno dlatego, że był Strogonowów zadłużony. Liczył zapewne, że ich w ten sposób obłaskawi.

W opowieści o strogonowie zamieszany został wybitny kucharz francuski Marie-Antoine Careme (podobno to on wymyślił eklerki oraz nazwę "majonez"). Jest jednak mało wiarygodne, że rzeczywiście miał z tym coś wspólnego. To prawda, iż odwiedził cara Aleksandra I, ale spędził u niego tak mało czasu, że nie zdążył przyrządzić nawet jednego posiłku.

Strogonow na świecie

Pierwszy drukowany przepis na strogonowa pochodzi z wydanej w 1871 roku rosyjskiej książki kulinarnej Eleny Iwanownej Mołokowicz Prezent dla młodej pani domu (Podarok molodym khozyaykam).

Po upadku caratu danie stało się bardzo popularne w Chinach. Rosyjscy i chińscy imigranci oraz urzędnicy amerykańscy rozpowszechnili danie w Stanach Zjednoczonych - tam boom na strogonowa datuje się na lata 50. Nieco inne, lecz bardzo podobne przepisy można znaleźć również w kuchni brytyjskiej i australijskiej (często podaje się tam Beef Stroganoff z makaronem), francuskiej (gdzie używana jest klasyczna nazwa Boeuf Stroganoff, brazylijskiej (estroganofe zdarza się nawet z kurczakiem), szwedzkiej (korv-stroganoff, czyli strogonow z kiełbasą), fińskiej (makkara-stroganoff, również z kiełbasą) i japońskiej (tu króluje odmiana z ryżem). A co ze strogonowem polskim?

Strogonow w Polsce

Znany na świecie jako boeuf Stroganow to u nas po prostu strogonow. Możemy być jednak spokojni - Wielki słownik wyrazów obcych PWN notuje obie nazwy jako poprawne. Gdy mówimy "strogonow", zwykle spodziewamy się gulaszu wołowego z drobno pokrojonym mięsem, ogórkami kiszonymi (obowiązkowo!), papryką i pieczarkami.

Strogonow: kalorie

Jeżeli przyjmiemy, że porcja strogonowa waży 350 gramów, to będzie ona mieć około 410 kalorii (ok. 117 kcal/100 g).

Strogonow: przepis

Przepis na strogonowa z wołowiny lub wieprzowiny

Składniki:

  • 900 g udźca wołowego
  • 2 łyżki masła
  • 2 łyżki oliwy
  • 2 cebule
  • ok. 250 ml esencjonalnego bulionu (warzywnego lub wołowego)
  • 3 ogórki kiszone
  • 500 g pieczarek
  • 2 czerwone papryki
  • 1 łyżka musztardy (opcjonalnie)
  • 1 łyżka koncentratu pomidorowego (opcjonalnie)
  • 200 ml gęstej śmietany 22-proc.
  • 1 łyżka mąki do zagęszczenia (opcjonalnie)
  • mielona słodka papryka
  • sól
  • pieprz

Sposób przygotowania:

Cebulę obierz i posiekaj, pieczarki umyj, obierz i pokrój na niewielkie kawałki; przesmaż z pieczarkami na patelni na rozgrzanym maśle. Ogórki obierz i pokrój w słupki, z papryk usuń gniazda nasienne, a następnie pokrój paprykę w paski. Mięso umyj, osusz papierem kuchennym, pokrój w cienkie, podłużne plastry i obtocz w mące. W dużym rondlu lub garnku o grubym dnie rozgrzej 2 łyżki oliwy i obsmaż na niej mięso. Dodaj podsmażoną cebulę z pieczarkami. Dodaj pozostałe warzywa, dolej bulion i - ewentualnie - tyle wody, aby płyn lekko przykrywał mięso. Do mięsa i warzyw dodaj musztardę, przecier pomidorowy, dopraw solą, pieprzem i papryką. Zagotuj i duś na wolnym ogniu pod przykryciem. Do śmietany dodaj kilka łyżek sosu z duszenia i wymieszaj, a następnie przelej całość do rondla.
Rada: podane proporcje powinny wystarczyć na porcje dla 8-10 osób. Zmniejsz proporcjonalnie ilość składników, żeby przygotować mniej porcji. Jeśli chcesz, żeby sos był bardzo gęsty, przed dodaniem śmietany dodaj do niego łyżkę mąki rozrobioną w 1/3 szklanki wody i zagotuj. W klasycznej wersji potrawy stosuje się polędwicę wołową pokrojoną w cienkie paski, a np. nie dodaje się papryki i koncentratu pomidorowego.

Przepis pochodzi z magazynu "Palce Lizać".

To także może cię zainteresować:

Pierś z kurczaka a la strogonow

Wołowina w czerwonym winie i pomidorach

Rosyjska zupa rybna