Tanie, sycące, dobrze znane - 16 sposobów, by ziemniaki były jeszcze lepsze

W Polsce znamy je świetnie, ale często grają na naszych talerzach drugie skrzypce, jako dodatek do głównego dania. Tym razem proponujemy odwrócenie ról. Niech ziemniaki, choć jeden raz, staną się gwoździem programu. Przed wami 16 przepisów.
Pieczone ziemniaki Pieczone ziemniaki Fot. Marcin Klaban

Pieczone ziemniaki

Składniki:

8 średnich ziemniaków
4 ząbki czosnku
sól
pieprz
oliwa
1 gałązka rozmarynu
1 pęczek dymki
1 czerwona cebula
1 zielone chilli
garść startego żółtego sera np. gruyerea
200 ml śmietany 12%

Sposób przygotowania:

Ziemniaki dokładnie szorujemy i wkładamy do żaroodpornego naczynia z pokrywką. Ząbki czosnku rozgniatamy nożem, razem z łupinami wrzucamy do garnka; doprawiamy solą oraz pieprzem i skrapiamy obficie oliwą. Dodajemy rozmaryn, przykrywamy i pieczemy 45 minut w 180 st. C. W tym czasie siekamy dymkę, cebulę i chilli (usuwamy pestki, jeśli nie lubimy zbyt ostrych potraw), mieszamy ze startym serem. Wyjmujemy ziemniaki z piekarnika, sprawdzamy, czy są miękkie. Jeśli nie, to dopiekamy je (około 5 minut). Ziemniaki przekładamy na talerze, upieczony miękki czosnek mieszamy z sosem, który wytworzył się na dnie naczynia. Ziemniaki rozcinamy, polewamy sosem, posypujemy mieszanką cebulowo-serową. Podajemy ze śmietaną.

Autor: Tomek Woźniak

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Kremowa zupa z ziemniaków i porów Kremowa zupa z ziemniaków i porów Fot. Giedré Barauskiené

Kremowa zupa z ziemniaków i porów

Składniki:

110 g ziemniaków
3 pory (tylko biała część; jakieś 300 g)
1 cebula
55 g masła
odrobina białego wytrawnego wina
290 ml bulionu warzywnego
sól i świeżo zmielony pieprz
290 ml mleka
2 łyżki kwaśnej śmietany
Oraz:
1 cebula
kawałek masła
sól do smaku
garść natki pietruszki

Sposób przygotowania:

Obieramy ziemniaki i kroimy w plastry. Pora kroimy w paseczki, cebulę w kostkę. Roztapiamy masło w rondlu. Wrzucamy cebulę i pora, dusimy do miękkości 10-15 minut na małym ogniu, mieszając od czasu do czasu. Dodajemy odrobinę białego wina, ziemniaki, bulion i przyprawy. Gotujemy na małym ogniu, dopóki ziemniaki nie zmiękną. Miksujemy zupę na gładką masę. Dodajemy mleko i śmietanę, mieszamy, aż składniki się połączą. Cebulę kroimy w piórka i smażymy na maśle, aż się przyrumieni; doprawiamy solą. Przekładamy na papierowy ręcznik. Zupę rozlewamy do miseczek, dekorujemy chrupiącą cebulą i posiekaną natką.

Autor: Giedré Barauskiené

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Ziemniaki zawijane w pancettę Ziemniaki zawijane w pancettę Fot. Giedré Barauskiené

Ziemniaki zawijane w pancettę

Składniki:

20 niewielkich ziemniaków
sól
20 świeżych listków szałwii
1 łyżka oliwy
szczypta vegety pikantnej
20 plastrów pancetty lub boczku

Sposób przygotowania:

Ziemniaki myjemy i obieramy. Gotujemy w lekko osolonej wodzie przez 15-18 minut - powinny być al dente. Odcedzamy. Na ziemniakach kładziemy po listku szałwii, skrapiamy oliwą, oprószamy vegetą pikantną, wreszcie - zawijamy każdy ziemniak w plaster pancetty lub boczku. Układamy w naczyniu do zapiekania. Pieczemy 15 minut w piekarniku nagrzanym do 180-200 st. C. Brzegi pancetty (lub boczku) powinny zrobić się chrupiące. Ziemniaki najlepiej smakują z zieloną sałatą wymieszaną z listkami szałwii. Jeśli jednak nie jesteście fanami szałwii, zastąpcie ją np. tymiankiem.

Autor: Giedré Barauskiené

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Zapiekanka ziemniaczana

Składniki:

1 kg ziemniaków
450 g groszku
cebula
marchewka
1/2 korzenia pietruszki
1/2 kwaśnego jabłka
2 liście laurowe
olej
ząbek czosnku
2 puszki fasoli odcedzone i opłukane
szklanka bulionu warzywnego
łyżka sosu sojowego
skórka otarta z 1 cytryny
1-2 łyżeczki soku z cytryny
1/2 łyżeczki lubczyku
1/2 łyżeczki tymianku
1/2 łyżeczki młotkowanego lub grubo zmielonego pieprzu
170-200 ml mleka
sól i czarny pieprz

Sposób przygotowania:

Ziemniaki obieramy i gotujemy w osolonej wodzie. W małym garnku gotujemy wodę z solą, wrzucamy groszek i gotujemy 3 minuty, następnie szybko przelewamy bardzo zimną wodą i odstawiamy na bok. Cebulkę kroimy w kostkę, marchew, pietruszkę i jabłko obieramy i kroimy w drobną kostkę, a czosnek siekamy. Na dnie garnka rozgrzewamy olej i dodajemy wszystkie pokrojone warzywa wraz z liściem laurowym, podsmażamy 5 minut. Po tym czasie dodajemy fasolę, bulion, sos sojowy, sok z cytryny oraz wszystkie zioła i dusimy bez przykrycia 10-12 minut. Rozgniatamy groszek i ziemniaki na niedbałe purée, następnie stopniowo dolewając mleko, rozgniatamy dalej. Kiedy purée będzie gładkie, doprawiamy solą i czarnym pieprzem. Piekarnik rozgrzewamy do 200 stopni. Na dnie dużego naczynia żaroodpornego rozsmarowujemy połowę ziemniaczano-groszkowego purée, na nie kładziemy fasolę z warzywami i przykrywamy pozostałym purée. Wsuwamy do gorącego piekarnika i zapiekamy 20-25 minut. Na koniec obsypujemy koperkiem i podajemy z chrzanem lub ćwikłą.

Autor: Marta Dymek (blog: Jadłonomia)

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Zapiekanka z ziemniakami Zapiekanka z ziemniakami Fot. Łukasz Zandecki / AG

Zapiekanka z ziemniakami

Składniki:

1 kg ziemniaków
1 pęczek natki
sól
pieprz
gałka muszkatołowa
4 dag masła
15 dag śmietany
1 żółtko
Na ciasto:
30 dag mąki
15 dag masła
1 całe jajo

Sposób przygotowania:

Robimy ciasto, zagniatając jego składniki, i odstawiamy na godzinę do lodówki. Po tym czasie wylepiamy nim dno i brzegi wysokiego naczynia do zapiekania o średnicy 20 cm (brzegi ciasta powinny wychodzić znacznie poza rant naczynia), pozostawiając cienki pasek do wykonania warkocza.

Obrane ziemniaki podgotowujemy przez ok. 15 min, studzimy i kroimy na cienkie plasterki. Układamy je warstwami na cieście, przesypując posiekaną pietruszką, solą, pieprzem oraz gałką i polewając rozpuszczonym masłem. Zalepiamy ciasto na górze. Z pozostałego ciasta splatamy warkocz i dekorujemy nim brzeg zapiekanki. Pośrodku robimy dziurę, w którą wsuwamy lejek z kartonu. Pieczemy przez godzinę w 180°C. Przed podaniem przez lejek wlewamy śmietanę.

Autor: Maria Szkop

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Tortilla z brukselką Tortilla z brukselką Fot: Martyna Angell/wholesome-cook.com

Tortilla z brukselką

Składniki:

2 łyżki oliwy
200 g brukselki
1 ziemniak średniej wielkości
1 mała cebula
sól i pieprz do smaku
10 jajek
1 łyżeczka wędzonej papryki w proszku
2 dymki
tabasco do podania

Sposób przygotowania:

Rozgrzewamy piekarnik do 190oC. Brukselki kroimy w paseczki, obranego ziemniaka w półcentymetrowe plastry, cebulę w piórka. Rozgrzewamy oliwę na patelni z żaroodporną rączką. Wrzucamy warzywa, doprawiamy do smaku solą i pieprzem. Przykrywamy i smażymy na średnim ogniu przez 10 minut - od czasu do czasu mieszamy. Warzywa powinny się lekko przyrumienić. Jajka roztrzepujemy z papryką i odrobiną soli, wlewamy na patelnię. Smażymy chwilę, po czym wstawiamy patelnię do piekarnika na mniej więcej 10 minut - aż jajka się zetną. Podajemy z pokrojonymi w krążki dymkami, skrapiamy tabasco (lub innym ostrym sosem).

Autor: Olga Badowska

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Sałatka ziemniaczana z sosem kefirowo-musztardowym Sałatka ziemniaczana z sosem kefirowo-musztardowym Fot. Natalia Nowak-Bratek

Sałatka ziemniaczana z sosem kefirowo-musztardowym

Składniki:

1.5 kg ziemniaków (lub batatów)
duża czerwona cebula
2 łodygi selera naciowego
120 g kefiru
60 g majonezu
2 łyżki musztardy
2 łyżki posiekanej mięty
sól
pieprz

Sposób przygotowania:

Ziemniaki szorujemy, wkładamy do zimnej osolonej wody, gotujemy do miękkości. Studzimy, obieramy, kroimy w kostkę. Cebulę obieramy, siekamy. Seler naciowy kroimy w kostkę. Kefir roztrzepujemy z majonezem, musztardą i miętą. Dodajemy cebulę i seler, przyprawiamy solą i pieprzem. Mieszamy z ziemniakami. Chłodzimy 4 godziny.

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Chleb cukiniowo-ziemniaczany z orzechami Chleb cukiniowo-ziemniaczany z orzechami Fot. Marta Majewska

Chleb cukiniowo-ziemniaczany z orzechami

Składniki:

(na 2 formy keksowe o długości 24 cm)

550 g mąki orkiszowej chlebowej typ 850
250 g mąki z pszenicy płaskurki (jeśli mamy trudności z kupieniem mąki z orkiszu i płaskurki użyjmy po prostu 800 g zwykłej mąki pszennej chlebowej typ 750)
30 g świeżych pokruszonych drożdży
200 ml ciepłego mleka
200 ml ciepłej wody
50 g stopionego masła
2-3 łyżeczki soli
200 g ziemniaków ugotowanych w mundurkach obranych i startych na grubej tarce
150 g cukinii obranej i startej na drobnej tarce
100 g grubo pokrojonych orzechów laskowych

Oraz:
masło i mąka do foremek

Sposób przygotowania:

Mieszamy mąkę obu rodzajów w misce, pośrodku robimy dołek. Rozpuszczamy drożdże w mleku, wlewamy do dołka, posypujemy odrobiną mąki z brzegów dołka, przykrywamy i odstawiamy na pół godziny, aż drożdże zaczną pracować (spienią się). Do miski z mąką i drożdżami dodajemy pozostałe składniki, zagniatamy, a najlepiej wyrabiamy mikserem, bo ciasto jest ciężkie i klejące. Przykrywamy wilgotną ściereczką zmoczoną w ciepłej wodzie; odstawiamy w ciepłe miejsce, czekamy, aż podwoi objętość. Wyrośnięte ciasto szybko zagniatamy, napełniamy nim natłuszczone, oprószone mąką formy, przykrywamy i czekamy, aż znowu podrośnie - pół godziny powinno wystarczyć. Wierzchy chlebków oprószamy mąką. Pieczemy 10 minut w 220 st. C na najniższej półce piekarnika. Zmniejszamy temperaturę do 180 st. C i pieczemy jeszcze 35-40 minut. Gorące chlebki wyrzucamy z foremek i studzimy - najlepiej na kratce.

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Stamppot z ziemniaków, boczniaków i jarmużu Stamppot z ziemniaków, boczniaków i jarmużu fot. Małgorzata Joanna Napiórkowska-Kubicka

Stamppot z ziemniaków, boczniaków i jarmużu

Składniki:

ok. 500 g ziemniaków
ok. 300 g boczniaków
ok. 8 gałązek jarmużu
łyżeczka owoców fenkułu (kopru włoskiego)
łyżeczka białej gorczycy w całości
łyżeczka kolendry w całości
suszona papryczka piri-piri
oliwa extra vergine
spory chlust bezglutenowego sosu sojowego
trochę soku z cytryny lub octu (np. jabłkowego lub z cydru)
sól
pieprz
olej do smażenia

Sposób przygotowania:

Na suchej rozgrzanej patelni podprażamy koper włoski, kolendrę oraz gorczycę. Ruszamy patelnią, aby przyprawy się nie przypaliły. Gdy aromat przypraw stanie się intensywny i gorczyca zacznie strzelać, przesypujemy zawartość patelni do moździerza. Gotujemy ziemniaki w lekko osolonej wodzie (pamiętajmy, że w daniu znajdzie się jeszcze mocno słony sos sojowy). W tym czasie podsmażamy na oleju boczniaki. Dodajemy sos sojowy, pieprz i rozkruszoną papryczkę piri-piri. Dusimy, aż grzyby zmiękną. Gdy ziemniaki będą miękkie, dorzucamy do nich oderwane od łodyg i porwane na małe kawałki listki jarmużu. Przykrywamy garnek i gotujemy 3 minuty. Odcedzamy ziemniaki i jarmuż. Przekładamy ziemniaki z powrotem do garnka i rozgniatamy je tłuczkiem. Rozcieramy przyprawy w moździerzu i dodajemy do ziemniaków wraz z porządnym chlustem oliwy i sokiem z cytryny. Rozgniatamy wszystko, dodajemy grzyby i jarmuż. Ugniatamy całość widelcem, a następnie porządnie mieszamy łyżką, tak by wszystkie składniki dobrze się połączyły. Smakujemy i w razie potrzeby doprawiamy solą lub pieprzem.

Autor: Szymon Kubicki (blog: Facet i Kuchnia)

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Ziemniaki pieczone z jajkiem, prosciutto i chilli Ziemniaki pieczone z jajkiem, prosciutto i chilli Fot. Giedré Barauskiené

Ziemniaki pieczone z jajkiem, prosciutto i chilli

Składniki:

6 ziemniaków
1 łyżeczka soli
1 łyżeczka oliwy
kawałek masła
12 plastrów prosciutto lub szynki serrano
500 ml śmietanki 18%
120 g startego cheddara
sól morska i pieprz do smaku
4 jajka
1-2 suszone czerwone papryczki chilli (oczyszczone z pestek)
2 łyżki posiekanego szczypiorku

Sposób przygotowania:

Płuczemy i obieramy ziemniaki. Wkładamy do garnka, zalewamy wodą, solimy. Gotujemy mniej więcej 20 minut. Odcedzamy, studzimy, kroimy na cząstki. Rozgrzewamy oliwę na dużej patelni i smażymy kawałki ziemniaków na średnim ogniu na złoty kolor. W razie potrzeby dodajemy jeszcze odrobinę oliwy. Odsączamy na ręczniku papierowym. Smarujemy masłem cztery żaroodporne miseczki. Wykładamy je szynką i wypełniamy ziemniakami. Mieszamy śmietanę, starty ser, szczyptę soli i pieprzu. Zalewamy masą ziemniaki w miseczkach. Do każdej wbijamy po jajku, posypujemy pokruszonymi papryczkami. Wstawiamy miseczki do brytfanny, wlewamy do niej wodę, tak aby sięgała do połowy naczynek. Pieczemy w 180 st. C przez jakieś 20 minut, aż jajka się zetną. Posypujemy szczypiorkiem i pieprzem.

Autor: Giedré Barauskiené

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Ziemniaki pieczone z rozmarynem, boczkiem i sokiem z cytryny Ziemniaki pieczone z rozmarynem, boczkiem i sokiem z cytryny Fot. Łukasz Falkowski / AG

Ziemniaki pieczone z rozmarynem, boczkiem i sokiem z cytryny

Składniki:

70 g chudego boczku
40 dag ziemniaków
sok z 1 cytryny
1 gałązka świeżego tymianku
sól

Sposób przygotowania:

Boczek drobno kroimy i podsmażamy na rumiano, odstawiamy. Ziemniaki myjemy, obieramy i podgotowujemy przez 15 minut w osolonej wodzie. Półtwarde ziemniaki odcedzamy, mieszamy z sokiem z cytryny i podsmażonym boczkiem oraz posiekanym tymiankiem. Wstawiamy ziemniaki do gorącego piekarnika (180°C) na 20 minut. Podajemy jako dodatek do pieczonej szynki.

Autor: Tomek Woźniak

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Pierogi z ziemniakami i wędzoną szynką Pierogi z ziemniakami i wędzoną szynką Fot. Giedré Barauskiené

Pierogi z ziemniakami i wędzoną szynką

Składniki:

Ciasto:
1 jajko
1 łyżeczka cukru
1/2 3yżeczki soli
100 ml zimnej wody
210 g mąki

Nadzienie:
3-4 ziemniaki
120 g wędzonej szynki
ewentualnie kawałek masła

Oraz:
200 ml śmietanki 36%
100 g serka topionego (kremowego)
sól i pieprz

Sposób przygotowania:

Ubijamy jajko z cukrem i solą, dodajemy zimną wodę, mieszamy. Wsypujemy mąkę. Wyrabiamy ciasto, następnie wkładamy je do lodówki na godzinę, aby odpoczęło. Obieramy ziemniaki, płuczemy je i kroimy na mniejsze cząstki. Gotujemy do miękkości w osolonej wodzie i odcedzamy. Stawiamy garnek ma ogniu i odparowujemy ziemniaki przez minutę, potem rozgniatamy na purée. Kroimy szynkę w drobną kostkę i podsmażamy przez 2-3 minuty, ciągle mieszając. Jeśli szynka nie jest tłusta, dodajemy odrobinę masła. Łączymy z purée i studzimy. Wyjmujemy ciasto z lodówki i dzielimy je na cztery części. Oprószamy stolnicę lub blat mąką i rozwałkowujemy każdą część na grubość 2-3 milimetrów. Szklanką wycinamy krążki. Na każdy nakładamy nadzienie i sklejamy brzegi ciasta. Lekko oprószamy pierogi mąką, aby nie wyschły. Wrzucamy je partiami do wrzącej osolonej wody. Gdy woda ponownie się zagotuje, zmniejszamy ogień. Gotujemy 2-3 minuty, licząc od chwili, kiedy pierogi wypłyną na powierzchnię, potem wyjmujemy je łyżką cedzakową. Podgrzewamy śmietankę na średnim ogniu. Kiedy zacznie się gotować, dodajemy serek, mieszamy, aż się rozpuści, solimy i pieprzymy. Polewamy pierogi i od razu podajemy.

Autor: Giedré Barauskiené

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Placki ziemniaczane Placki ziemniaczane &Fot. Agata Jakubowska / Agencja Gazeta

Placki ziemniaczane z łososiem i śmietaną

Składniki:

1/2 kg ziemniaków
1 nieduża cebula
1 jajko
ew. 1-2 łyżki mąki pszennej
sól i pieprz
olej lub sklarowane masło do smażenia
plasterki wędzonego łososia
gęsta kwaśna śmietana
koperek

Sposób przygotowania:

Ziemniaki i cebulę obieramy. I teraz uwaga: ziemniaków i cebuli nie ścieramy, tylko przepuszczamy przez sokowirówkę. Potem wyjmujemy masę cebulowo-ziemniaczaną z pojemnika sokowirówki i przekładamy do miski*. Wyciśnięty z cebuli i ziemniaków sok odstawiamy na kilka minut. W tym czasie oddzieli się skrobia i osiądzie na dnie naczynia. Wówczas odlewamy przezroczysty płyn z góry, a skrobię dodajemy do masy ziemniaczanej w misce. Wbijamy jajko, dodajemy mąkę pszenną (nie jest to konieczne, ale można), mieszamy, porządnie przyprawiamy solą i pieprzem. Nabieramy łyżką porcje masy, kładziemy na rozgrzany tłuszcz, lekko spłaszczamy. Kiedy placki się przyrumienią z jednej strony, odwracamy i dosmażamy z drugiej. Podajemy je z plasterkiem łososia i kleksem śmietany; dekorujemy gałązką koperku.

* W tym przepisie postępujemy odwrotnie niż wtedy, gdy robimy sok owocowy - bo nie chodzi nam przecież o wypicie ziemniaczanego soku, tylko o łatwe rozdrobnienie ziemniaków i wykorzystanie otrzymanej z nich pulpy.

Autor: Anna Wrońska

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Puree ze skorzonerą i olejem lnianym Puree ze skorzonerą i olejem lnianym Fot. Marta Dymek

Puree ze skorzonerą i olejem lnianym

Składniki:

200 g skorzonery
300 g ziemniaków
1 jabłko (50 g)
1 łyżeczka musztardy
szczypta gałki
sól
biały pieprz
1/4-1/3 szklanki mleka roślinnego (migdałowego lub ryżowego)
2 łyżki oleju lnianego
kilka gałązek koperku

Sposób przygotowania:

W garnku zagotowujemy osoloną wodę. Obieramy skorzonerę, ziemniaki i jabłko (skórkę jabłka pozostawiamy), kroimy na mniejsze kawałki. Wkładamy do gotującej się wody wraz ze skórką jabłka. Gotujemy do miękkości, czyli około 20 minut. Odcedzamy, usuwamy skórkę jabłka. Dodajemy musztardę, gałkę, sól oraz pieprz i wszystko przeciskamy przez praskę doziemniaków lub rozgniatamy tłuczkiem na gładkie purée, stopniowo dodając mleko roślinne. Gorące purée przekładamy na talerze, polewamy olejem

Autor: Marta Dymek (blog: Jadłonomia)

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Bulion z kluskami Bulion z kluskami Fot. Agata Jakubowska

Bulion z kluskami

Składniki:

4 ugotowane w mundurkach ziemniaki
2 dag masła
1 jajko
natka
lubczyk
trybula
sól
biały pieprz
mąka
1 l bulionu

Sposób przygotowania:

Obrane i utłuczone ziemniaki mieszamy dokładnie z masłem i żółtkiem. Do masy dodajemy pianę ubitą z białka, posiekane zioła, przyprawy i tyle mąki, by uzyskać 'ścisłe' ciasto. Formujemy kluski długości około dwóch centymetrów i gotujemy 5 minut w bulionie.

Autor: Maria Szkop

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"

Kluski zakopiańskie Kluski zakopiańskie Fot. Arkadiusz Ścichocki

Kluski zakopiańskie

Składniki:

1 kg ugotowanych w mundurkach ziemniaków
20 dag bryndzy
2 łyżki gęstej śmietany
2 jajka
sól do smaku
3-4 łyżki mąki

Sposób przygotowania:

Obierz ziemniaki, przepuść je przez maszynkę razem z bryndzą. Wymieszaj ze śmietaną i jajkami, posól, dodaj tyle mąki, aby ciasto nie było twarde. Uformuj wałki na posypanej mąką stolnicy, pokrój je ukośnie (jak kopytka), gotuj 10 minut w osolonej wodzie. Podawaj z kwaśną śmietaną, możesz też odsmażyć na słonince albo polać zrumienioną tartą bułką.

Przepis pochodzi z magazynu "Kuchnia"