Tortilla hiszpańska jest rodzajem grubego omletu smażonego z dodatkiem warzyw, ziemniaków, mięsa lub ryb. Jej najpopularniejsza odmiana to klasyczna tortilla chłopska, opisana przez Cervantesa w "Don Kichocie". Ulubiona potrawa Sancho Pansy ma prostą recepturę: podduszoną na boczku (lub oliwie) mieszaninę cebuli i pociętych w talarki ziemniaków zalewamy rozbełtanymi jajkami i smażymy.
Tortilla meksykańska jest natomiast płaskim plackiem przyrządzanym ze specjalnej mąki kukurydzianej (wykorzystywane do jej produkcji ziarna kukurydzy suszy się na słońcu, a następnie moczy w wodzie z dodatkiem wapna i popiołu).
Tortille ze zwykłej mąki kukurydzianej często są twarde i nie dają się zwijać. Na północy kraju do wypieku placków stosuje się także mąkę pszenną.
Meksykańska tortilla stanowi podstawę innych dań i przekąsek. Najbardziej znane to:
tacos - małe tortille z mięsem wołowym, cebulą, pomidorami oraz czerwoną fasolą lub kukurydzą
burrito - tortilla nadziewana mięsem i warzywami, podana z ostrym sosem
quesadilla - złożona tortilla z farszem serowym
enchilada - podobne danie, tyle że uduszone z sosem
totopos (nachos) - tortilla pokrojona w trójkąciki
tostada - tortilla upieczona na chrupko
Tortillahiszpańska
1 cebula, oliwa do smażenia,
2 pomidory, 6 jajek, sól, pieprz,
1 puszka (ok. 200 g) tuńczyka
Posiekaną cebulę szklimy na rozgrzanej oliwie. Po kilku minutach dodajemy sparzone i obrane ze skórek pomidory. Smażymy 10-15 minut, odstawiamy. Jajka doprawiamy solą i pieprzem, ubijamy. Dodajemy tuńczyka i podsmażone warzywa. Masę wlewamy na patelnię, pilnując, by pokryła ją równomiernie. Smażymy do momentu, aż spodnia warstwa się zrumieni. Wówczas odwracamy i smażymy z drugiej strony.
Podstawowe placki na tortillę meksykańską
(na 8 sztuk)
100 g mąki kukurydzianej,
50 g mąki pszennej, 1 łyżeczka soli,
4-5 łyżek wody
Obie mąki oraz sól przesypujemy przez sitko, dodajemy wodę i zagniatamy
ciasto. Formujemy kulki i rozwałkowujemy je na placki o średnicy 10-15 cm. Smażymy na rozgrzanej patelni teflonowej lub blasze, najlepiej bez tłuszczu.
Tortillaz farszem rybnym (dla 8 osób)
8 tortilli (według przepisu podstawowego lub ze sklepu)
Farsz: 2 cebule, 300 g świeżej ryby,
po 2 łyżeczki oregano i tymianku,
oliwa do smażenia, 200 g pomidorów,
1 ostra papryczka (chilli, pepperoni lub czereśniowa),
100 g namoczonej czerwonej fasoli,
1 łyżeczka posiekanych liści kolendry
Rozcinamy tortille w taki sposób, by utworzyły kieszonki (jeśli się nie da, składamy placek w sakiewkę). Jedną cebulę siekamy i gotujemy z oczyszczoną makrelą, dodajemy po 1 łyżeczce tymianku oraz oregano. Po 15-20 minutach odcedzamy rybę, obieramy ją ze skóry, usuwamy ości, drobno siekamy i odstawiamy. Obieramy i siekamy drugą cebulę, podsmażamy ją do miękkości na posmarowanej oliwą patelni. Dodajemy obrane ze skórek i posiekane pomidory i dusimy 5 minut. Następnie wrzucamy posiekaną drobno papryczkę oraz fasolę i nadal dusimy przez 10-20 minut, aż większość płynu odparuje. Dodajemy rybę. Przyprawiamy resztą tymianku, oregano i kolendrą. Gotujemy jeszcze 5 minut i zdejmujemy z ognia. Farszem napełniamy tortille. Tę potrawę najczęściej jada się w nadmorskich regionach Ameryki Środkowej oraz na północnych wybrzeżach Ameryki Południowej.
Tortilla po argentyńsku (dla 6 osób)
6 pszennych tortilli (ze sklepu)
Farsz: 500 g wołowiny (udziec, rostbef), po 1/3 szklanki oliwy i soku z cytryny,
6 łyżeczek chilli, po 1 łyżeczce pieprzu
i soli, po 1 szklance pokruszonego,
ostrego sera cheddar i tartej mozarelli,
2 łyżki posiekanego szczypiorku
Salsa: 2 duże pomidory, 3 ząbki czosnku, 3 papryczki chilli,
1/2 małej papai, 1 łyżka soku z cytryny, 1 łyżeczka czarnego pieprzu
Mięso kroimy na cienkie plastry wielkości placków, lekko rozbijamy i zanurzamy w mieszaninie oliwy, soku cytrynowego, sproszkowanego chilli, pieprzu oraz soli. Marynujemy w lodówce przez 8 godzin. Przygotowujemy salsę. Miksujemy obrane ze skórek, posiekane pomidory i przeciśnięty przez praskę czosnek. Przekładamy do rondla, dodajemy posiekane papryczki chilli, pokrojoną w kostkę papaję, sok z cytryny i pieprz. Dusimy 15 minut i odstawiamy na godzinę, aby składniki się przegryzły. Zamarynowaną wołowinę grillujemy około 15 minut, od czasu do czasu polewając oliwą z marynaty. Gdy mięso się piecze, mieszamy oba gatunki sera ze szczypiorkiem i posypujemy tą mieszanką tortille. Gdy mięso się dobrze zrumieni, układamy je na tortillach i grillujemy 5 min, aż ser lekko się stopi; smarujemy salsą. Tortille zawijamy i podajemy.
Wenezuelskie quesadillas
(dla 2 osób)
300 g ciasta na tortille (według przepisu podstawowego),
400 g żółtego sera, 3 cebule,
8 ostrych papryczek (chilli, pepperoni lub czereśniowe), oliwa
Sos: 2 ostre papryczki, 3 pomidory,
1 cebula, 1 łyżka posiekanych
liści kolendry, 1 łyżeczka pieprzu, 2 łyżeczki słodkiej papryki w proszku,
sok z 1/2 cytryny, oliwa do smażenia
Z ciasta formujemy placki o średnicy około 10 cm. Ser kroimy w plastry, układamy na tortillach. Cebulę oraz papryczki siekamy, rozkładamy na połowie placków i przykrywamy pozostałymi. Smażymy z obu stron na niewielkiej ilości rozgrzanej oliwy. Przygotowujemy sos. Papryczki pozbawiamy pestek, drobno siekamy
i rumienimy na patelni. Pomidory obieramy ze skórki, siekamy wraz z cebulą i liśćmi kolendry. Wszystkie składniki wkładamy do rondla, przyprawiamy pieprzem oraz słodką papryką, podlewamy sokiem z cytryny i dusimy przez blisko 10 minut. Gotowe quesadillas przed podaniem polewamy sosem.
Tortilla po karaibsku
(dla 4 osób)
4 tortille (według przepisu podstawowego lub ze sklepu)
Farsz: 1 czerwona cebula,
1 ostra papryczka (chilli, pepperoni lub czereśniowa), 1 ząbek czosnku,
1 mango, 1 awokado, olej do smażenia, 2 łyżki posiekanej natki pietruszki,
sok z 1 cytryny, 400 g obranych krewetek królewskich lub tygrysich
Obraną cebulę drobno siekamy, papryczkę pozbawiamy pestek i drobno kroimy, czosnek przeciskamy przez praskę. Mango i awokado obieramy ze skórki, usuwamy z nich pestki, kroimy w kostkę. Cebulę i czosnek szklimy na oleju. Dodajemy papryczkę i owoce. Gdy mango zmięknie, wrzucamy natkę pietruszki, podlewamy sokiem z cytryny i dodajemy krewetki. Dusimy 5-10 minut, doprawiamy solą i pieprzem.
Napełniamy farszem tortille i zawijamy je. Podajemy na ciepło.
Tortilla po meksykańsku
(dla 8 osób)
8 tortilli (według przepisu podstawowego lub ze sklepu)
Farsz: 2 duże cebule, oliwa do smażenia,
500 g mielonego mięsa wieprzowego lub wołowego,
2 ząbki czosnku, 2 pomidory,
1 słodka papryka (dowolnego koloru),
250 g czerwonej fasoli, 250 g kukurydzy, po 2 łyżeczki pieprzu i sproszkowanego chilli
Pokrojoną w drobną kostkę cebulę dusimy do miękkości na rozgrzanej oliwie. Dodajemy mięso oraz posiekany czosnek i smażymy. Wrzucamy kolejno obrane ze skórki pomidory, pokrojoną w drobną kostkę paprykę, fasolę i kukurydzę. Dusimy tak długo, aż mieszanina zgęstnieje. Doprawiamy, nakładamy na placki i zawijamy, zaginając jedną z końcówek.
Chrupki z Meksyku
Za miejsce narodzin nachos, czyli pociętej na trójkąciki tortilli, uznaje się Piedras Negras w Meksyku
Źródło: Kuchnia
