Sałatkowi celebryci

Znajdziecie je w każdym szanującym się barze sałatkowym. W menu ma je niejedna restauracja. Choć już dawno temu opuściły piedestał, dziś wciąż znajdują się w kulinarnym kanonie. Znani i lubiani ?sałatkowi celebryci? to zdrowa i smaczna propozycja - nie tylko w jesiennym jadłospisie.
Sałatka Cezara

Cezar Cardini, restaurator z Tijuany w Meksyku prawdopodobnie jako pierwszy przyrządził słynną sałatkę. Jak to zwykle bywa w przypadku genialnych pomysłów, prostota i przypadek zaważyły na ostatecznym składzie potrawy.

Pewnego razu Cardini gotował dla swych gości. W kuchni nie było już za wiele składników. Restaurator wziął więc to, co miał pod ręką. I tak rzymska sałata, czosnek, grzanki i jajka ugotowane na twardo, wymieszane z sosem Worcester i oliwą wylądowały na jednym talerzu.

Sałatka nie czekała długo, by zyskać międzynarodową sławę. W 1930 roku (sześć lat po "premierze") międzynarodowe stowarzyszenie szefów kuchni z Paryża uznało ją za "najlepszą rzecz jak powstała w Ameryce od pięćdziesięciu lat". Osiemnaście lat później Cardini opatentował dressing i do dziś sprzedawany jest on pod oryginalną nazwą "Cardini's Original Caesar dressing mix".

Składniki i sposób przygotowania:

2 główki sałaty rzymskiej

1/4 szklanki oliwy

3-4 ząbki czosnku

1/2 szklanki pokrojonego w kostkę czerstwego chleba

2 jajka

sos worcester

1 cytryna

sól i pieprz

1/2 szklanki parmezanu

Umyj i osusz młode, jasne liście ze środka główki. Włóż na 15-20 minut do lodówki (muszą być zimne!). Chleb wymieszaj z roztartym czosnkiem i 2 łyżkami oliwy i usmaż lub podpiecz w piekarniku na złoty kolor. Jeśli smażysz grzanki na patelni, czosnek wrzuć na samym końcu, aby się nie przypalił. Sałatę polej resztą oliwy, przypraw solą i pieprzem, wymieszaj. Dodaj sok z cytryny i sos worcester, wbij 2 jajka "coddled" (włóż jajka do wrzącej wody i gotuj 1 minutę lub zalej je wrzątkiem, przykryj i odstaw na 10 minut. Istotą jajka "coddled" jest to, aby nie tylko żółtko było płynne, ale i znaczna część białka). Sałatę wymieszaj, posyp grzankami i parmezanem.

Coleslaw

Sałatka składająca się z poszatkowanej kapusty i marchewki powstała najprawdopodobniej już w czasach starożytnego Rzymu. Jednak olbrzymią popularność zdobyła, kiedy składniki wymieszano z majonezem. Obecna nazwa powstała w XIX wieku w USA od słów "cole" i "slaw" (cold slaw), które wywodzą się od flamandzkiego "koolsla" (surówka z kapusty).

Sałatka jest dziś popularna na całym świecie. W zależności od kulinarnych upodobań dodaje się niej różne składniki np. jabłko lub ananasa. Zamiast majonezu używa się niekiedy śmietany, a czasami również musztardy, octu oraz keczupu.

Składniki i sposób przygotowania:

2 szklanki poszatkowanej białej kapusty

1 marchewka pokrojona w paseczki

2 łyżki posiekanego szczypiorku

3 łyżki gęstej śmietany

2-3 łyżki białego octu winnego

2 łyżeczki cukru

szczypta kminku

sól

Obficie posól kapustę w dużej misce, odstaw. Po 30 minutach opłucz na sicie i osusz, dodaj marchewkę, szczypiorek, śmietanę i przyprawy. Wstaw do lodówki, aby się przegryzła, wyjmij na pół godziny przed podaniem.

Panzanella

We włoskiej kuchni nic nie może się zmarnować. Najlepszym tego przykładem jest znana sałatka o nazwie Panzanella, której bazę stanowi czerstwe pieczywo.

Podobnie jak inne "sałatkowe znakomitości" jest wynalazkiem wiekowym. Pierwsze wzmianki o sałatce pochodzą z XVI wieku, choć zapewne w jej składzie nie było wówczas jeszcze pomidorów przywiezionych niedawno z Nowego Kontynentu.

Dziś tradycyjną panzanellę przygotowuje się ze świeżych pomidorów, kawałków chleba, oliwy, bazylii i octu. Do sałatki można dodać także ogórki, cebulę (najlepiej czerwoną), tuńczyka, sałatę, kapary lub jajka na twardo.

Składniki i sposób przygotowania:

3 dość czerstwe bułki typu ciabatta

4 duże dojrzałe pomidory

1 duży ogórek

3 młode cebulki albo 1 duża czerwona cebula

garść listków świeżej bazylii albo natka pietruszki

4 łyżki oliwy extra vergin

4 łyżki białego octu winnego.

Bułkę rozdrobnić i moczyć w zimnej wodzie około pół godziny, po czym bardzo starannie odcisnąć i połączyć z oliwą, octem, pieprzem i solą. Ogórek obrać ze skórki i pokroić w kostkę, pomidory również, cebulę posiekać, porwać na kawałki listki bazylii lub posiekać natkę. Wszystko to umieścić w salaterce i wymieszać z bułką. Wstawić do lodówki na przynajmniej 30 minut. Panzanellę można urozmaicić, dodając do niej również pokrojoną w paseczki czerwoną albo żółtą paprykę albo czarne oliwki bez pestek.

Sałatka Waldorf

Prawdopodobnie pierwszy skomponował tę sałatkę Oskar Tschirky, maitre d'hotel słynnego nowojorskiego hotelu Waldorf Astoria. Ponieważ jednak Tschinky próbował już wcześniej przypisać sobie kilka kulinarnych zasług (między innymi stworzenie przepisu na jajka po benedyktyńsku), więc i w tym przypadku sprawa nie jest prosta.

Niezależnie od wątpliwości co do jej autorstwa, przepis na sałatkę Waldorf znalazł się w książce kucharskiej opublikowanej przez Tschirky'ego (znanego także jako "Oscar of the Waldorf") w 1896 roku. Oryginalnie składała się ona tylko z jabłek i selera wymieszanych z majonezem. Z czasem w przepisie pojawiły się także orzechy włoskie. Znane są również wersje z pieczonym kurczakiem, maderą i pomarańczą.

Składniki i sposób przygotowania:

3 jabłka (najlepiej Granny Smith)

1 średni seler

10 wyłuskanych orzechów włoskich

2 łyżki soku z cytryny

1/2 szklanki majonezu

sól

pieprz

cukier

Obierz jabłka, przekrój je i oczyść z gniazd nasiennych. Pokrój w sporą kostkę, polej połową soku z cytryny. Seler obierz i zblanszuj, przestudź, pokrój w słupki i skrop resztą soku z cytryny. Orzechy posiekaj (dość grubo). Przygotowane składniki połącz z majonezem, przypraw do smaku solą, pieprzem i cukrem. Podawaj na przekąskę.

Sałatka Olivier

Chociaż ojcem tej popularnej sałatki jest Belg, Lucien Olivier, to potrawa ta powstała w samym sercu carskiej Rosji w 1860 roku. Olivier był bowiem szefem jednej z najznamienitszych moskiewskich restauracji - Ermitaż. Oryginalnego przepisu strzegł jednak tak mocno, iż nie zdradził go nikomu. Później próbowano jedynie odtworzyć pomysł wielkiego mistrza kuchni.

Rosyjska książka kucharska z 1904 roku podaje, iż w sałatce znajdowały się jarząbki, pikle, kawior, ozorek cielęcy, sałata, świeże ogórki i jajka na twardo. Inni dodawali do listy składników także trufle. Jednakże znawcy kuchni znacząco kręcili nosami i zgodnie twierdzili, iż przepis nie równa się z tym, który opracował mistrz Olivier.

Rosyjscy arystokraci podróżujący w XIX wieku po Europie rozpowszechnili ją na salonach Starego Kontynentu i tak sałatka stała się słynna pod nazwą "rosyjska". Sami Rosjanie jednakże uprościli skład potrawy. Ugotowane warzywa (ziemniaki, zielony groszek, marchewka), jajka na twardo, kwaszone ogórki, cebula, jabłka, szynka i majonez, to nic innego jak znana u nas i bardzo popularna sałatka jarzynowa.

Składniki i sposób przygotowania:

3 ugotowane marchewki

2 ugotowane pietruszki

1 mały ugotowany seler

3-4 ogórki kiszone lub konserwowe

1 cebula

2 jajka na twardo

1 jabłko

1 puszka groszku konserwowego lub 1 puszka kukurydzy

ew. 1-2 ugotowane w mundurkach ziemniaki

Sos:

1 słoik majonezu

sól

pieprz

trochę kwaśnej śmietany

ząbek czosnku

sok z cytryny

Pokrój w równą kostkę marchewki, pietruszki i seler, wymieszaj w misce. Dodaj posiekane ogórki, posiekaną i sparzoną wrzątkiem cebulę, starte na grubej tarce jabłko, pokrojone jajka (moja mama dodawała do sałatki jarzynowej ścięte białka - żółtka zużywała do robienia domowego majonezu), obrane i pokrojone w kosteczkę ziemniaki oraz osączony groszek z puszki. Połącz składniki sosu, polej sałatkę jarzynową i dokładnie, ale delikatnie wymieszaj. Odstaw sałatkę jarzynową na całą noc w chłodne miejsce, aby składniki się przegryzły.

Sprawdź inne przepisy na sałatki:

>>Sałatka Cezara

>>Sałatka Coleslaw

>>Sałatka Panzanella

>>Sałatka Waldorf